فن کمر

فن کمر در کشتی یک فن پرتابی سرپاست که در آن مهاجم با کنترل بالاتنه، چرخش و قرار دادن کمر یا لگن زیر مرکز ثقل حریف، او را از روی محور بدن خود عبور می‌دهد و به تشک هدایت می‌کند.

سه بخش اصلی فن عبارت‌اند از:

1. گرفتن و نزدیک‌کردن حریف
2. چرخش و قرارگیری کمر/لگن زیر مرکز ثقل
3. پرتاب با ترکیب پاها، تنه و دست‌ها

فن کمر صرفاً یک کشیدن با دست نیست. اگر پاها و لگن وارد حرکت نشوند، دست‌ها مجبور می‌شوند وزن زیادی را به‌تنهایی جابه‌جا کنند.

همچنین فقط «زدن کمر» هم نیست. اگر کمر خارج از محور حریف باشد یا فاصله‌ی بدن زیاد بماند، بارگیری درست ساخته نمی‌شود.

گارد

از گارد کشتی متعادل شروع کنید.

زانوها باید نرم و آماده‌ی پایین‌آمدن باشند.

اگر پاها خیلی صاف باشند، آوردن لگن زیر حریف سخت می‌شود و مجبور می‌شوید با کمر خم شوید.

سرشاخ

یکی از طبیعی‌ترین شروع‌ها برای این فن، سرشاخ‌شدن است.

در سرشاخ می‌توانید:

• گردن یا شانه‌ی حریف را کنترل کنید؛
• بازو را بگیرید؛
• واکنش بگیرید؛
• فاصله را کم کنید.

هدف این است که قبل از چرخش، بالاتنه‌ی حریف آزاد نباشد.

کنترل گردن

در اجرای مرجع، یک دست می‌تواند پشت گردن یا روی بخش بالایی شانه/تنه‌ی حریف کنترل بگیرد.

هدف فشار، کشش یا پیچاندن گردن نیست.

این دست کمک می‌کند:

• حریف نزدیک بماند؛
• بالاتنه در مسیر چرخش شما حرکت کند؛
• شانه‌ها از خط فرار خارج شوند.

کنترل بازو

دست دیگر بازو، آرنج یا زیر بغل را کنترل می‌کند.

این کنترل مانع می‌شود حریف در لحظه‌ی ورود دستش را آزاد کند و از محور پرتاب خارج شود.

بازو را به بدن خودتان نزدیک نگه دارید.

فاصله‌ی بدن

فن کمر از فاصله‌ی زیاد ساخته نمی‌شود.

قبل از چرخش باید آن‌قدر نزدیک باشید که:

• آرنج‌ها خم بمانند؛
• سینه و شانه‌ها کنترل داشته باشند؛
• لگن بتواند زیر مرکز ثقل حریف وارد شود.

اگر بین لگن شما و حریف فضای زیادی باشد، بارگیری سخت می‌شود.

فن کمر گارد موافق یکی از حالت‌های رایج آموزشی است.

گارد موافق یعنی پای جلوی شما و حریف همنام است.

مثلاً هر دو پای راست جلو دارید.

در این حالت:

• پای گارد شما مسیر نسبتاً مستقیم‌تری برای ورود دارد؛
• کنترل گردن و بازو می‌تواند راحت‌تر به چرخش وصل شود؛
• پای دوم بعد از چرخش جای لگن را کامل می‌کند.

فن کمر یک دست گردن

در بعضی آموزش‌های فارسی، فن کمر یک دست گردن به حالتی گفته می‌شود که یک دست پشت گردن یا بالای شانه‌ی حریف قرار می‌گیرد و دست دیگر بازو را کنترل می‌کند. در اجرای ساده‌تر، قلاب اضافه‌ای با دست‌ها ساخته نمی‌شود.

اصل همان است:

• کنترل بالاتنه؛
• نزدیک‌کردن حریف؛
• جای پای درست؛
• چرخش؛
• بردن کمر زیر مرکز ثقل.

یک دست گردن، با قلاب

در حالت دیگر، قلاب کردن دست‌ها یا کنترل عمیق‌تر بالاتنه اضافه می‌شود.

این کار می‌تواند اتصال را محکم‌تر کند، اما اصل فن را عوض نمی‌کند.

قلاب دست‌ها نباید جای حرکت پا و ورود درست را بگیرد.

در فن کمر گارد مخالف، پای جلوی شما و حریف متفاوت است.

این حالت زاویه‌ی ورود را تغییر می‌دهد.

ممکن است لازم باشد:

• قدم اول کمی متفاوت باشد؛
• حریف را بیشتر به یک سمت هدایت کنید؛
• قبل از چرخش زاویه‌ی شانه را اصلاح کنید.

اما اجرای پایه همان است:

1. کنترل بالاتنه؛
2. نزدیک‌کردن؛
3. چرخش؛
4. قرار دادن لگن زیر مرکز ثقل؛
5. بارگیری؛
6. پرتاب.

گارد موافق و مخالف حالت‌های یک فن هستند، نه دو فن مستقل.

فن کمر با قلاب کردن دست ها در بعضی منابع آموزشی فارسی به‌عنوان حالت مشخص مطرح می‌شود.

در این اجرا، گرفتن بالاتنه محکم‌تر می‌شود و بازوهای مهاجم اتصال بیشتری دور شانه یا بالاتنه‌ی حریف ایجاد می‌کنند.

نکته‌ی مهم این است که قلاب کردن نباید باعث شود:

• آرنج‌ها بیش‌ازحد باز شوند؛
• بدن از حریف دور بماند؛
• پاها دیر حرکت کنند.

گرفتن خوب فقط وقتی ارزش دارد که شما را به موقعیت بهتر برای چرخش و بارگیری برساند.

عبارت فن کمر چرخشی پرتابی توصیف خوبی از مکانیک اصلی حرکت است.

فن بدون چرخش واقعی بدن کامل نمی‌شود.

اما چرخش باید به این ترتیب ساخته شود:

• اول کنترل؛
• بعد نزدیک‌کردن؛
• بعد پا؛
• بعد لگن؛
• بعد پرتاب.

چرخش زودهنگام یکی از اشتباهات رایج است.

اگر قبل از نزدیک‌شدن حریف بچرخید، پشت شما به او نزدیک می‌شود اما مرکز ثقلش هنوز روی شما قرار نگرفته است.

فن کمر از سرشاخ یکی از طبیعی‌ترین مسیرهاست.

از سرشاخ‌شدن می‌توانید:

• گردن را کنترل کنید؛
• بازوی یک سمت را بگیرید؛
• با فشار و کشش واکنش بگیرید؛
• سپس وارد چرخش شوید.

سرشاخ فقط موقعیت‌سازی است.

اگر در سرشاخ مستقیم و بی‌حرکت بمانید و ناگهان بخواهید فن کمر بزنید، ورود سخت‌تر می‌شود.

بهتر است قبل از چرخش، یک واکنش کوچک از حریف بگیرید.

دست‌تو می‌تواند راهی برای بازکردن زاویه‌ی ورود فن کمر باشد.

دست‌تو کمک می‌کند:

• یک بازوی حریف از خط دفاع خارج شود؛
• شانه‌ی او بچرخد؛
• پهلو بازتر شود؛
• فاصله برای ورود بالاتنه کمتر شود.

بعد از آن می‌توانید کنترل مناسب کمر یا گردن را بگیرید و وارد فن کمر شوید.

اما دست‌تو خودش فن کمر نیست.

یک‌دست دو‌دست هم می‌تواند موقعیت‌سازی خوبی باشد.

با کنترل یک دست حریف:

• یک سمت بالاتنه محدود می‌شود؛
• شانه راحت‌تر هدایت می‌شود؛
• زاویه‌ی ورود بهتر می‌شود.

بعد از ساختن زاویه، گرفتن می‌تواند به کنترل مناسب برای فن کمر منتقل شود.

صفحه‌ی حاضر خود یک‌دست دو‌دست را دوباره آموزش نمی‌دهد.

فن کمر کشتی فرنگی یکی از کاربردهای پررنگ این فن است.

چون در فرنگی تمرکز روی درگیری بالاتنه بیشتر است، موقعیت‌هایی مثل:

• سرشاخ؛
• کنترل گردن؛
• کنترل بازو؛
• کمرگیری؛
• قفل‌های بالاتنه

بیشتر به چشم می‌آیند.

برای همین فن کمر در منابع فارسی غالباً با فرنگی گره خورده است.

با این حال، این فن را نباید انحصاریِ فرنگی دانست.

در کشتی آزاد هم می‌توان فن کمر را اجرا کرد.

مکانیک اصلی تغییر نمی‌کند:

• کنترل بالاتنه؛
• چرخش؛
• لگن زیر مرکز ثقل؛
• بارگیری؛
• پرتاب.

اما موقعیت فرق دارد.

در آزاد، حریف می‌تواند تهدید حمله به پا ایجاد کند و فاصله‌ی سرشاخ ممکن است سریع‌تر تغییر کند.

بنابراین موقعیت‌سازی و زمان‌بندی ورود اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.