آموزش مرحلهبهمرحله سوبلس دو دست
- مرحله 01
مرحله ۱ — به کنترل نزدیک بالاتنه برسید — از گارد یا سرشاخشدن به فاصلهی نزدیک برسید. هدف این است که حریف نتواند بهراحتی تنه را از شما دور کند. ممکن است از فشار، کشش یا کنترل بازو برای رسیدن به این فاصله استفاده کنید.
- مرحله 02
مرحله ۲ — قفل دو دست را ببندید — دو دست را دور تنه یا کمر حریف، در محدودهی مجاز بالای خط کمربند، قفل کنید. این همان بخش اصلی سوبلس دو دست است. قفل را نزدیک نگه دارید. آرنجها بیدلیل باز نشوند. هرچه حریف به مرکز بدن شما نزدیکتر باشد، بلند کردن کارآمدتر خواهد شد.
- مرحله 03
مرحله ۳ — لگن را نزدیک کنید — قبل از بالا آوردن حریف، فاصلهی لگن را کم کنید. این مرحله حیاتی است. اگر لگن دور باشد، مرکز ثقل حریف از محور شما فاصله میگیرد و وزن بیشتری روی دستها میافتد.
- مرحله 04
مرحله ۴ — زیر مرکز ثقل بروید — زانوها را خم کنید و مرکز ثقل خودتان را پایین ببرید. نه با خم شدن فروپاشیده از کمر، بلکه با پاها و لگن. باید احساس کنید بدن شما میتواند از زیر وزن حریف نیرو تولید کند.
- مرحله 05
مرحله ۵ — بلند کردن کوتاه و کنترلشده بسازید — با فشار پاها به تشک، بازشدن تدریجی زانوها و نزدیکماندن لگن، حریف را از زمین جدا کنید. برای مبتدی: چند سانتیمتر بلند کردن کافی است. هدف این نیست که از روز اول پرتاب دامنهبالا انجام دهید. اگر ساعد و بازوها خیلی زود خسته میشوند، احتمالاً پاها و لگن به اندازهی کافی کار نمیکنند.
- مرحله 06
مرحله ۶ — حریف را نزدیک مرکز بدن نگه دارید — بعد از بلند کردن اجازه ندهید حریف از سینه و لگن شما دور شود. فاصله در هوا خطرناکتر و کنترلناپذیرتر است. قفل دو دست را حفظ کنید و بدن حریف را نزدیک نگه دارید.
- مرحله 07
مرحله ۷ — قوس رو به عقب را شروع کنید — وقتی بلند کردن تثبیت شد، قوس را شروع کنید. قوس باید با هماهنگی این بخشها ساخته شود: پاها؛ لگن؛ تنه؛ شانهها. سر و گردن نباید جداگانه به عقب پرتاب شوند یا وزن قوس را تحمل کنند. قوس واقعی سوبلس از هماهنگی پاها، لگن و تنه ساخته میشود و نباید با انداختن وزن روی گردن ایجاد شود.
- مرحله 08
مرحله ۸ — مسیر پرتاب را ادامه دهید — با ادامهی قوس و چرخش، حریف را از روی محور بدن خود عبور دهید. این مسیر میتواند مستقیم یا کمی زاویهدار باشد، بسته به حالت. در آموزش مبتدی، هدف مسیر واضح و کنترلشده است، نه بیشترین ارتفاع.
- مرحله 09
مرحله ۹ — گرفتن را در هوا رها نکنید — یکی از مهمترین اصول ایمنی همین است. تا زمانی که فرود کامل نشده، کنترل را حفظ کنید. رها کردن حریف در هوا میتواند مسیر فرود را غیرقابلپیشبینی کند.
- مرحله 10
مرحله ۱۰ — فرود کنترلشده — حریف را روی تشک در مسیر امن هدایت کنید. فرود روی سر یا گردن هرگز هدف آموزشی نیست. یار تمرینی باید آمادگی مناسب برای فرود داشته باشد و تمرین روی تشک استاندارد انجام شود.
وضعیت شروع سوبلس
مرحله ۱ — به کنترل نزدیک بالاتنه برسید — از گارد یا سرشاخشدن به فاصلهی نزدیک برسید. هدف این است که حریف نتواند بهراحتی تنه را از شما دور کند. ممکن است از فشار، کشش یا کنترل بازو برای رسیدن به این فاصله استفاده کنید.
مرحله ۲ — قفل دو دست را ببندید — دو دست را دور تنه یا کمر حریف، در محدودهی مجاز بالای خط کمربند، قفل کنید. این همان بخش اصلی سوبلس دو دست است. قفل را نزدیک نگه دارید. آرنجها بیدلیل باز نشوند. هرچه حریف به مرکز بدن شما نزدیکتر باشد، بلند کردن کارآمدتر خواهد شد.
مرحله ۳ — لگن را نزدیک کنید — قبل از بالا آوردن حریف، فاصلهی لگن را کم کنید. این مرحله حیاتی است. اگر لگن دور باشد، مرکز ثقل حریف از محور شما فاصله میگیرد و وزن بیشتری روی دستها میافتد.
مرحله ۴ — زیر مرکز ثقل بروید — زانوها را خم کنید و مرکز ثقل خودتان را پایین ببرید. نه با خم شدن فروپاشیده از کمر، بلکه با پاها و لگن. باید احساس کنید بدن شما میتواند از زیر وزن حریف نیرو تولید کند.
مرحله ۵ — بلند کردن کوتاه و کنترلشده بسازید — با فشار پاها به تشک، بازشدن تدریجی زانوها و نزدیکماندن لگن، حریف را از زمین جدا کنید. برای مبتدی: چند سانتیمتر بلند کردن کافی است. هدف این نیست که از روز اول پرتاب دامنهبالا انجام دهید. اگر ساعد و بازوها خیلی زود خسته میشوند، احتمالاً پاها و لگن به اندازهی کافی کار نمیکنند.
کیفیت تماس روی کنترل و جهت اجرای مهارت اثر میگذارد.
کاربرد این مهارت در محتوای نهایی دقیقتر توضیح داده میشود.
اشتباهات رایج در سوبلس
فاصله زیاد لگن از حریف
اگر لگن عقب باشد، مرکز ثقل حریف دور میماند.
راه بهتر: قبل از بلند کردن فاصله را کم کنید.
قفل شل دور کمر
اگر گرفتن وسط حرکت باز شود، کنترل فرود هم از بین میرود.
اگر گرفتن وسط حرکت باز شود، کنترل فرود هم از بین میرود.
زانوهای صاف قبل از بلند کردن
پاهای صاف اجازه نمیدهند زیر مرکز ثقل بروید.
پاهای صاف اجازه نمیدهند زیر مرکز ثقل بروید.
بلند کردن فقط با بازو
بازوها باید گرفتن را حفظ کنند.
نیروی اصلی از پا، لگن و تنه میآید.
قوس قبل از بلند کردن
اگر حریف هنوز روی پاهای خودش است و شما زود قوس بگیرید، ممکن است خودتان تعادل را از دست بدهید.
اول بلند کردن، بعد قوس.
دور شدن حریف در هوا
حریف باید نزدیک مرکز بدن باقی بماند.
فاصله در هوا کنترل را کم میکند.
رها کردن گرفتن در هوا
این یکی از بدترین خطاهاست.
کنترل را تا فرود حفظ کنید.
انداختن مستقیم حریف روی سر یا گردن
این هرگز نکتهی اجرایی آموزشی قابلقبولی نیست.
مسیر فرود باید امن و کنترلشده باشد.
اجرای سرعت کامل بدون پیشروی مرحلهای
سوپلکس جزو فنهایی نیست که مبتدی از روز اول با دامنه کامل اجرا کند.
سوپلکس جزو فنهایی نیست که مبتدی از روز اول با دامنه کامل اجرا کند.
اشتباه گرفتن سالتو و سوبلس
هر دو پرتاب قوسیاند، اما گرفتن و مسیر پرتاب یکسان ندارند.
هر دو پرتاب قوسیاند، اما گرفتن و مسیر پرتاب یکسان ندارند.
قبل و بعد از این آموزش
راهنمای تکمیلی سوبلس / سوپلکس
نکتههای تکمیلی این حرکت؛ همان محتوای کامل آموزش، با ساختار خواناتر.
سوبلس یا سوپلکس؛ کدام درست است؟
هر دو شکل درست و رایجاند.
در منابع تخصصی فارسی کشتی، سوبلس زیاد دیده میشود. در منابع عمومیتر یا جدیدتر، سوپلکس هم رایج است و به تلفظ اصلی این واژه نزدیکتر نوشته میشود. عبارت سوپلکس کشتی هم در جستوجوهای فارسی برای همین فن به کار میرود.
این دو نام به یک فن اشاره میکنند:
سوبلس = سوپلکس
پس برای این حرکت دو صفحه جدا ساخته نمیشود.
نام نمایشی پیشنهادی:
سوبلس (سوپلکس)
سوبلس چیست؟
فن سوبلس یا فن سوپلکس یک پرتاب سرپا و قوسی است که با قفل بالاتنه و بلند کردن حریف از زمین اجرا میشود.
در نسخهی مرجع:
- فاصلهی بدنها کم است.
- دو دست دور تنه یا کمر حریف قفل میشوند.
- زانوها خماند و مرکز ثقل پایین است.
- لگن به حریف نزدیک میشود.
- حریف با پاها، لگن و تنه از تشک جدا میشود.
- بدن مجری وارد قوس رو به عقب میشود.
- حریف در مسیر کنترلشده از روی محور بدن عبور میکند.
- گرفتن تا فرود حفظ میشود.
- حرکت به کنترل روی تشک ادامه پیدا میکند.
بنابراین سوپلکس فقط «عقب انداختن حریف» نیست. اگر مرحلهی بلند کردن و اتصال نزدیک حذف شود، سازوکار حرکتی حرکت ناقص میشود.
سوبلس بیشتر در آزاد است یا فرنگی؟
سوبلس در کشتی فرنگی
سوبلس کشتی فرنگی یا سوپلکس کشتی فرنگی یکی از پرتابهای شاخص بالاتنه است.
در فرنگی:
- گرفتن حریف پایینتر از خط کمربند ممنوع است؛
- زیرپا زدن و استفادهی فعال از پا روی حریف برای اجرای فن مجاز نیست؛
- درگیری بالاتنه نقش بسیار مهمی دارد؛
- قفل کمر و تنه در محدودهی مجاز، بالای خط کمربند، بیشتر در دسترس است؛
- موقعیتهای نزدیک برای پرتاب قوسی طبیعیتر شکل میگیرند.
به همین دلیل وقتی فارسیزبانها از سوبلس حرف میزنند، خیلی وقتها اولین تصویر ذهنی به کشتی فرنگی برمیگردد.
سوبلس در کشتی آزاد
سوبلس کشتی آزاد هم کاملاً معتبر است.
در آزاد، همان سازوکار حرکتی بالاتنه قابل استفاده است:
- قفل تنه؛
- نزدیککردن لگن؛
- بلند کردن؛
- قوس؛
- پرتاب.
تفاوت اصلی در موقعیت مسابقه است. در کشتی آزاد گرفتن پا، زیرپا زدن و استفادهی فعال از پا برای اجرای فن مجاز است؛ بنابراین فاصلهها و واکنشها میتوانند سریعتر تغییر کنند.
در نتیجه، سوبلس یک فن مشترک بین آزاد و فرنگی است، اما تأکید آموزشی آن در این مجموعه روی کشتی فرنگی بیشتر است.
وضعیت شروع سوبلس
فاصله بدن
سوبلس از فاصلهی زیاد اجرا نمیشود.
قبل از بلند کردن باید سینه، لگن و مرکز بدن شما به حریف نزدیک باشند.
اگر بین دو بدن فضای زیادی وجود داشته باشد:
- بازوها کشیده میشوند؛
- قفل ضعیفتر میشود؛
- بلند کردن سختتر میشود؛
- قوس کنترل کمتری خواهد داشت.
قفل دور تنه
در اجرای پایه دو دست، هر دو دست دور تنه یا کمر حریف، در محدودهی مجاز بالای خط کمربند، قفل میشوند.
قفل باید:
- نزدیک بدن باشد؛
- آرنجها را جمع نگه دارد؛
- وسط بلند کردن باز نشود؛
- اجازه دهد حریف به مرکز بدن شما متصل بماند.
اگر فقط لباس یا سطح بدن را با انگشتها گرفتهاید، گرفتن مناسب سوبلس ساخته نشده است.
وضعیت پاها
پاها پایهی واقعی حرکتاند.
اگر پاها بیشازحد دور یا صاف باشند، نمیتوانید زیر مرکز ثقل بروید.
جای پاها باید به شما اجازه دهد:
- زانوها را خم کنید؛
- لگن را نزدیک کنید؛
- فشار عمودی تولید کنید؛
- بعد وارد قوس شوید.
زانو و لگن
زانوها در مرحلهی موقعیتسازی خماند.
لگن باید نزدیک بدن حریف باشد.
یکی از مهمترین خطاها این است که کشتیگیر با کمر خم میشود اما لگن عقب میماند. در این حالت مجبور میشود حریف را با بازوها بلند کند.
جای سر
سر باید در موقعیتی طبیعی و نزدیک بالاتنهی حریف باقی بماند.
نباید قبل از قوس، سر را ناگهان عقب بیندازید.
قوس باید از کل بدن ساخته شود؛ نه از گردن.
سوبلس دو دست چیست؟
سوبلس دو دست اجرای پایه است.
در این حالت:
- هر دو دست دور تنه یا کمر قرار میگیرند؛
- قفل دور تنه محکمتری ساخته میشود؛
- کنترل مرکز بدن حریف واضحتر است؛
- سازوکار حرکتی بلند کردن و قوس برای آموزش پایه قابلفهمتر میشود.
به همین دلیل آموزش اصلی از همین نسخه شروع میشود.
حالتهای یک دست و چرخشی بعد از آن میآیند.
سوبلس یک دست و سوبلس چرخشی
سوبلس یک دست حالت مهم دیگری است.
در این اجرا، نوع کنترل بالاتنه با اجرای پایه دو دست متفاوت میشود و ممکن است از شرایط جنگ دست، سرشاخ یا کنترل یک بازو ساخته شود.
این حالت نیاز بیشتری به:
- زمانبندی؛
- کنترل شانه؛
- زاویهی بدن؛
- هماهنگی دست و لگن
دارد.
برای شروع مناسب نیست.
مبتدی بهتر است اول سوبلس دو دست را تثبیت کند.
سوبلس چرخشی
سوبلس چرخشی حالت پیشرفتهتری است که به جای یک قوس صرفاً مستقیم، جهت چرخش بدن پررنگتر میشود.
در این اجرا:
- گرفتن حفظ میشود؛
- محور بدن در حین بلند کردن میچرخد؛
- مسیر پرتاب کمی از خط مستقیم خارج میشود.
سوبلس چرخشی در حالت تو شاخ
سوبلس چرخشی در حالت تو شاخ در منابع آموزشی فارسی بهعنوان حالت مستقل نام برده میشود.
موقعیتسازی آن از درگیری نزدیک توشاخ ساخته میشود.
این حالت برای شروع مناسب نیست، چون:
- زمانبندی پیچیدهتری دارد؛
- چرخش بیشتری نیاز دارد؛
- کنترل فرود سختتر است.
برای مبتدی، فقط معرفی آن کافی است.
کمرگیری و سوبلس
رابطهی کمرگیری سوبلس روشن است.
کمرگیری یک موقعیتِ گرفتن و کنترل است.
سوبلس فن نهایی است؛ بنابراین کمرگیری با سوبلس هممعنی نیست و میتواند به ادامههای دیگری هم برسد.
در بسیاری از موقعیتها، قبل از اجرای سوپلکس باید بتوانید:
- دور کمر یا تنه قفل بگیرید؛
- فاصله را کم کنید؛
- حریف را به مرکز بدن خود وصل کنید.
به همین دلیل در منابع فارسی ترکیب کمرگیری ـ سوبلس دیده میشود.
اما این دو مترادف نیستند.
اگر فقط دور کمر حریف را گرفتهاید و هیچ بلند کردن/قوسی اتفاق نیفتاده، هنوز سوبلس اجرا نشده است.
تفاوت سوبلس و سالتو
تفاوت سوبلس و سالتو یکی از مهمترین مرزهای آموزشی این صفحه است.
سوبلس
- اجرای پایه = قفل دو دست دور تنه؛
- بلند کردن حریف؛
- قوس رو به عقب؛
- عبور بدن حریف در مسیر قوسی.
سالتو
سالتو کشتی فن مستقل شماره ۳ است.
در سالتو:
- موقعیتسازیها و گرفتنهای متفاوتی وجود دارند؛
- حالتهایی مثل یک دست، دو دست، دو کت و از جلو دیده میشوند؛
- مسیر ورود و پرتاب با سوبلس یکی نیست.
منابع آموزشی فارسی هم این دو را کنار هم اما بهصورت دو فن جدا معرفی میکنند.
پس:
سوبلس ≠ سالتو
تفاوت سوبلس و کنده فرنگی
کنده فرنگی و سوبلس هر دو میتوانند شامل قفل کمر و بلند کردن باشند، اما شروع و مسیرشان فرق دارد.
کنده فرنگی
- شروع اجرای پایه از خاک؛
- حریف در پارتر؛
- قفل دور کمر از پشت؛
- بلند کردن از تشک؛
- بعد چرخش یا پرتاب.
سوبلس
- شروع اجرای پایه سرپا؛
- قفل دور تنه نزدیک؛
- بلند کردن در حالت ایستاده؛
- قوس رو به عقب.
مرز تعیینکننده:
کنده فرنگی = بلند کردن از خاک
سوبلس = سرپا قوس پرتاب
تفاوت سوبلس و فن کمر
فن کمر هم پرتاب بالاتنه است، اما سازوکار حرکتی آن فرق دارد.
فن کمر
- مجری وارد چرخش میشود؛
- کمر/لگن زیر مرکز ثقل میروند؛
- حریف از روی محور لگن/کمر عبور میکند.
سوبلس
- قفل دور تنه نزدیک؛
- بلند کردن؛
- قوس رو به عقب؛
- حریف از مسیر قوسی پشت یا کنار بدن عبور میکند.
پس سوبلس را نمیتوان «فن کمر رو به عقب» دانست.
تفاوت سوبلس و تندر
تفاوت سوبلس و تندر در منابع آموزشی فارسی بهصورت جدا مطرح میشود.
فن تندر فن مستقل شماره ۱۹ است و صفحهی بعدی وانموو آن را با سازوکار حرکتی خودش آموزش میدهد.
در اینجا فقط تفاوت فنی را روشن نگه میداریم:
- سوبلس = قفل دور تنه + بلند کردن + قوس رو به عقب
- تندر = فن مستقل با موقعیتسازی و مسیر مخصوص خودش
آموزش کامل تندر در صفحهی خودش میآید.
نقش پل در سوبلس
پل کشتی یک حرکت پایه بسیار مهم برای درک قوس بدن است.
اما در سوبلس نباید اشتباه کنیم و فکر کنیم:
سوپلکس = فقط پل زدن با حریف
قبل از قوس باید:
- گرفتن ساخته شود؛
- فاصله کم شود؛
- مرکز ثقل پایین بیاید؛
- بلند کردن انجام شود.
پل یا قوس فقط مرحلهای از زنجیرهی کامل است.
برای مبتدی بهتر است حرکت پایه پل جداگانه تثبیت شده باشد.
تمرین سوبلس برای مبتدی
تمرین ۱ — قفل دور تنه بدون پرتاب
با یار همکار فقط به قفل دو دست دور تنه برسید.
تمرکز روی:
- فاصلهی نزدیک؛
- آرنجهای جمع؛
- گرفتن پایدار.
تمرین ۲ — پایینبردن مرکز ثقل
با گرفتن ثابت، زانوها را خم کنید و زیر مرکز ثقل بروید.
هنوز حریف را بلند نکنید.
تمرین ۳ — نزدیککردن لگن
چند بار فقط لگن را به حریف نزدیک کنید و به حالت شروع برگردید.
هدف حذف فاصلهی اضافه است.
تمرین ۴ — بلند کردن چند سانتیمتری
حریف را فقط کمی از زمین جدا کنید و دوباره آرام پایین بگذارید.
این تمرین مهمترین پیشروی مرحلهای اولیه است.
تمرین ۵ — نگه داشتن بلند کردن کوتاه
برای لحظهای حریف را نزدیک بدن نگه دارید و دوباره برگردانید.
هدف:
- کنترل گرفتن؛
- استفاده از پاها؛
- ثبات مرکز بدن.
تمرین ۶ — تمرین قوس بدون حریف
قوس یا آگاهی بدنی در پل را بدون حریف و در محیط مناسب تمرین کنید.
تمرکز روی:
- حرکت پا و لگن؛
- کنترل تنه؛
- ننداختن وزن روی گردن.
تمرین ۷ — قوس محدود با یار همکار
با مربی و یار آماده، بعد از بلند کردن کوتاه فقط بخشی از قوس را اجرا کنید.
پرتاب کامل لازم نیست.
تمرین ۸ — پرتاب کامل در سطح مناسب
فقط وقتی مراحل قبل پایدار شدند:
- تشک مناسب؛
- یار آماده؛
- مربی؛
- کنترل فرود
باید موجود باشند.
پرتاب کامل مرحلهی آخر پیشروی مرحلهای است، نه اول آن.
چه زمانی سوبلس را ادامه ندهیم؟
اگر:
- گرفتن باز شده؛
- لگن از حریف دور شده؛
- زانوها صاف و پایه ضعیف شده؛
- حریف از مرکز بدن شما فاصله گرفته؛
- کنترل جهت فرود را ندارید؛
- یا خودتان در قوس احساس ناپایداری میکنید،
حرکت را متوقف کنید.
فن پرریسک را از موقعیتسازی ناقص با زور نجات ندهید.
چه زمانی سوبلس را ادامه ندهیم؟
اگر: گرفتن باز شده؛ لگن از حریف دور شده؛ زانوها صاف و پایه ضعیف شده؛ حریف از مرکز بدن شما فاصله گرفته؛ کنترل جهت فرود را ندارید؛ یا خودتان در قوس احساس ناپایداری میکنید، حرکت را متوقف کنید.؛ فن پرریسک را از موقعیتسازی ناقص با زور نجات ندهید..
سؤالهای رایج درباره سوبلس / سوپلکس
سوبلس یا سوپلکس؛ کدام درست است؟
هر دو رایجاند و به یک فن اشاره دارند. «سوبلس» در منابع تخصصی فارسی کشتی زیاد دیده میشود و «سوپلکس» آوانویسی نزدیکتر به سوپلکس است.
سوبلس چیست؟
سوبلس یک پرتاب سرپا و قوسی است که با قفل نزدیک بالاتنه، بلند کردن حریف و قوس رو به عقب اجرا میشود.
سوبلس در آزاد و فرنگی اجرا میشود؟
بله. این فن در هر دو سبک معتبر است، اما در کشتی فرنگی کاربرد و حضور آموزشی پررنگتری دارد.
سوبلس دو دست چیست؟
اجرای پایه این صفحه است که در آن هر دو دست دور تنه یا کمر حریف قفل میشوند و بعد بلند کردن و قوس اجرا میشود.
سوبلس یک دست چیست؟
حالت پیشرفتهتری است که کنترل تنه با یک دست یا موقعیت متفاوت جنگ دست ساخته میشود. برای مبتدی اجرای پایه دو دست مناسبتر است.
فرق سوبلس و سالتو چیست؟
سوبلس حول قفل دور تنه، بلند کردن و قوس رو به عقب تعریف میشود. سالتو موقعیتسازیها، گرفتنها و مسیرهای پرتاب مستقل خودش را دارد.
فرق سوبلس و کنده فرنگی چیست؟
کنده فرنگی از خاک و قفل کمر از پشت شروع میشود؛ سوبلس از حالت سرپا و قفل دور تنه نزدیک به قوس عقب میرسد.
فرق سوبلس و فن کمر چیست؟
فن کمر ورود چرخشی پرتاب روی محور لگن است و حریف از روی محور لگن/کمر عبور میکند. سوبلس از حالت سرپا با بلند کردن حریف و قوس رو به عقب اجرا میشود.
فرق سوبلس و تندر چیست؟
این دو فن مستقلاند. سوبلس با قفل دور تنه، بلند کردن و قوس عقب شناخته میشود؛ تندر سازوکار حرکتی مستقل خودش را دارد و در صفحهی بعدی آموزش داده میشود.



